Susam ve bal, beslenme tarihinde en eski ve en etkili lezzetli kombinasyonlardan biridir. Siyah susam özelliklede mineral yoğunluğu ile beyaz susama kıyasla öne çıkar. Bu atıştırmalık, hem kolay hazırlanması hem de dekoratif sunumu nedeniyle ev yapımı atıştırmalıklar arasında özel bir yer tutar. Üçgen şekli, hem estetik hem de pratik bir tercih sunar; porsiyonlama kolaylaşır ve bir avuçta birkaç parça rahatça tutulabilir.
Sesam bal atıştırmalık yapımında başarının anahtarı, malzemelerin doğru ısıda ve doğru sürede birleştirilmesidir. Aşırı ısıyı tolerans göstermeyen bal, çok düşük sıcaklıkta ise sertleşmez. Bu rehber, adım adım doğru sıcaklık değerlerini ve zamanlamaları sunarak, ilk denemede bile başarılı sonuç almanızı sağlayacaktır.
Siyah susam, beyaz sesama göre daha yoğun bir lezzete ve daha kuvvetli bir mineral profeline sahiptir. Yüz gram siyah susam, yaklaşık 975 mg kalsiyum içerirken, aynı miktardaki beyaz susam 1160 mg kalsiyum barındırır; fakat siyah susam, demir ve çinko oranında daha yüksektir. Bal seçiminde ise, sıvı bal yerine kristal oluşmaya başlamış ama tamamen katı olmayan bal tercih edilirse, karıştırma işlemi daha kolay olur.
Malzeme oranı kritiktir: 300 gram siyah susam ve 200 gram bal, yaklaşık 40 adet orta boy üçgen oluşturur. Bu oran, taşan veya çok sert bir karışım oluşturmaz; aksine, shapeable bir konsistensi sağlar. Ek olarak, 1 çay kaşığı tereyağı veya hindistan cevizi yağı, malzemelerin tutunmasını iyileştirir ve kalıptan çıkarılmayı kolaylaştırır.
Susam, kuru bir tavada orta ısıda 3-4 dakika kavruluğunda, aroması açığa çıkar ve kavrulma yoluyla nem oranı %15'ten %8'e düşer. Kavrulu susam, çiğ susama kıyasla daha uzun raf ömrüne sahiptir. Kavrulmuş susam soğuduktan sonra, ince bir elektrik değirmeni veya çöpçü ile hafifçe ezip kırabilirsiniz; bu, bal ile karışımı daha homojen hale getirir.
Balın ise oda sıcaklığında (20-22°C) yumuşak kalması, işleri hızlandırır. Buzdolabından çıkırılmış sert bal, ısıtmak için çift kazan yöntemi kullanabilirsiniz: alt kabın içinde sıcak su, üst kabın içinde bal, 40°C'ye ulaşıncaya kadar bekleyin.
Susam ve balı bir metal kaseye alın. Çift kazan yöntemi kullanarak (alt kaptaki su 60-65°C'de), üst kaptaki karışımı 50°C'ye ısıtın. Bu sıcaklıkta bal akışkan hale gelir ve susam ile eşit şekilde dağılır. Karışımı tahta bir kaşıkla 2-3 dakika boyunca yavaşça karıştırın. Aşırı ısınma durumunda, balın şekeri karamelize olmaya başlar ve atıştırmalık acı bir tat alabilir.
Karışımı pişirme kağıdı veya silikon mat üzerine ısıl direnç gözeterek döküğünüzde, yaklaşık 1 cm kalınlığında bir tabaka oluşacaktır. Bu kalınlık, tabakanın yeterince tutarlı olmasını sağlarken, kesme işlemini zorlaştırmaz. 15-20 dakika oda sıcaklığında veya buzdolabında 10 dakika soğumaya bırakın.
Soğuyan karışım, bıçakla çelik cetvel yardımıyla eş kenarı üçgenlere bölünebilir. İlk olarak karişim tabakasını 2 cm genişliğinde şeritler halinde kesin, sonra bu şeritleri 45 derecelik açıyla çapraz olarak keserek üçgen oluşturun. Her kesim öncesi bıçağı sıcak suya daldırıp kurulamızsa, yapışma sorunları minimum düzeyde kalır.
Şekillendirme sırasında el sıcaklığından kaçınmak için, hazır alet olarak üçgen metal kalıplar veya 3D-baskı kalıplar kullanabilirsiniz. Karışımı kalıplara hafifçe bastırıp, hemen çıkartmak, şekillendirilmiş atıştırmalıklar verir.
Hazır üçgen atıştırmalıkları, hava geçirmez bir kapta veya cam kutuya yerleştirin. Oda sıcaklığında (18-22°C) saklanan bu atıştırmalık, 10-14 gün kadar taze kalır. Daha uzun saklama için buzdolabında (-2 ile 4°C arasında) 30 güne kadar dayanabilir. Nemli ortamdan uzak tutunuz; aksi takdirde susam üzerindeki bal rutubeti emebilir ve yapışkanlık artabilir.
Kendi başınızda ürettiğiniz bu sesam bal atıştırmalık, hiçbir koruyucu madde içermediği için düzenli tüketilebileceği dönemin belirlenmesi önemlidir. Ev yapımı atıştırmalıklar yapma rehberi sayfasında diğer seçenekler hakkında daha fazla bilgi bulabilirsiniz.
Temel reçete hazırlandıktan sonra, farklı lezzetler için ek malzemeler ekleyebilirsiniz. Tarçın, ½ çay kaşığı oranında eklendiğinde, atıştırmalığa sıcak bir not kazandırır. Çiçek balı yerine akasya balı kullanıldığında, daha hafif ve çiçeksi bir aroma elde edilir. Glutensiz diet takip edenler için, bu reçete zaten glutensiz bir seçenektir ve başka ayarlamaya ihtiyaç duymaz.
Sunuma gelince, üçgen şekli, sofrada görsel bir hiyerarşi oluşturur. Beyaz ve siyah sesam karışımı yerine, sadece siyah sesam tercih ederseniz, çok daha sofistike bir görünüm açığa çıkacaktır.
Ev yapımı atıştırmalık üretiminde en büyük avantaj, malzeme kontrol gücüne sahip olmaktır. Ticari ürünlerde rastlanabilecek yapay tatlandırıcılar veya aşırı işleme bu reçepte tamamen ortadan kaldırılmıştır.
Siyah susam ve bal kombinasyonu, beslenme açısından da güçlüdür. Susam, lisitin ve tokoferol içererek, hücre fonksiyonlarını destekler. Bal ise, antifungal ve antimikrobiyal özellikleriyle bilinen, eski dönemlerden beri saklama amaçlı kullanılan doğal bir gıdadır. Her üçgen, yaklaşık 5 gram susam ve 3,3 gram bal içeriyorsa, bir porsiyon 100-120 kalori sağlar ve öğün arası beslenmeye uygun bir seçimdir.