Kırmızı mercimek ve nohut, ev yapımı atıştırmalıkların en çok göz ardı edilen hammaddelerindendir. Oysa bu iki malzeme, uygun işleme ve şekillendirme teknikleriyle görsel olarak etkileyici, aynı zamanda beslenme değeri yüksek atıştırmalıklara dönüştürülebilir. Mercimek nohut şekil verme yöntemi, basit araçlarla ve minimum zaman harcayarak profesyonel görünümlü sonuçlar elde etmeyi sağlar.
Bu teknik, geleneksel atıştırmalık hazırlama yöntemlerinden farklı olarak, şekillendirme aşamasına ağırlık verir. Kırmızı mercimek ve nohut, özellikle pişirilip ezildikten sonra, tutarlılığı sayesinde çeşitli kalıplarla şekil almaya elverişli hale gelir. Malzemenin nem içeriği, sertlik derecesi ve bağlayıcı oranı, başarılı şekillendirmenin temel parametreleridir.
Kırmızı mercimek ve nohut seçerken, tane boyutunun düzgün ve kırık olmayan örnekleri tercih etmek gerekir. Mercimek ve nohut, satın aldıktan sonra soğuk su ile yıkanmalı, taş ve kirlenmiş taneleri elenerek çıkarılmalıdır. Bu işlem, final ürünün tekstürünü doğrudan etkiler.
Pişirme süresi, şekillendirme kolaylığını belirleyen kritik faktördür:
Pişirdikten sonra tüm suyunu boşaltmak ve 10-15 dakika hava ile kurutmak, şekillendirme öncesi yapılması gereken önemli bir adımdır. Fazla nemli malzeme, kalıptan çıkarken yapışkanlık göstererek şekil bozulmasına neden olur.
Saf mercimek ve nohut, şekillendirme sırasında çatlamaya meyillidir. Bu sorunu çözmek için bağlayıcı malzeme eklenmesi şarttır. En etkili oranlar:
| Bileşim | Mercimek ve Nohut Oranı | Bağlayıcı (Yumurta/Kepek) | Avantaj |
|---|---|---|---|
| Yumurta Bazlı | 100g | 1 yumurta sarısı | Yüksek tutarlılık, parlak görünüm |
| Buğday Kepek Bazlı | 100g | 2 yemek kaşığı ıslatılmış kepek | Vegan uyumlu, daha hafif yapı |
| Karışık Tahıl | 80g mercimek/nohut | 20g un + 1 yemek kaşığı su | Daha ekonomik, tutarlı bünye |
Tat verici olarak, tuz, kırmızı pul biber, sumak veya tarçın kullanılabilir. Bu malzemelerin toplamı, hazırladığınız karışımın %5'ini geçmemelidir. Aksi takdirde, şekillendirme sırasında malzemenin yapısında kırılmalar oluşabilir.
En basit yöntem, el kalıplarıdır. Mercimek ve nohut karışımını, belirli baskı kuvveti altında tutarlı şekiller elde etmek için özel plastik veya silikon kalıplar kullanılabilir. Bu kalıplar, genellikle yıldız, kalp, çiçek ve geometrik tasarımlar sunmaktadır.
Kalıp seçiminde dikkate alınması gereken hususlar:
Daha sofistike görünüm için, iki taraflı basma kalıpları kullanılabilir. Bu yöntemde, hazırlanan pasta, kalıbın iki yarısı arasına yerleştirilir ve sabit basınçla 8-10 saniye tutulur. Basma kalıpları, daha detaylı tasarımlar ve net kenarlar oluşturur.
Pişirme öncesi, şekillendirilen nohut ve mercimek parçaları, 2-3 saat buzdolabında dinlendirilmelidir. Bu süre, şekillerin set olmasını ve pişirme sırasında deformasyonu minimize etmeyi sağlar. 160°C fırında 18-22 dakika pişirme, çoğu tasarım için yeterlidir. Renk açılı kahverengiye döndüğünde, pişirme tamamlanmıştır.
Farklı rengiz atıştırmalıklar hazırlamak için, kırmızı mercimek, beyaz nohut ve ıslatılmış karaçam karışımı bir arada kullanılabilir. Çok renkli tasarımlar, kalıbın farklı bölümlerine renklerin yerleştirilmesiyle elde edilir. Bu teknik, ekstra 15-20 saniye ek işçilik gerektirse de, görsel etki kayda değer oranda artırır.
Renkli kombinasyonlar yapılırken, her rengin kuruluk derecesinin eşit olması kritiktir. Farklı nem seviyeleri, şekillendirmede asimetrik sonuçlara yol açabilir.
Pişirilen parçaların soğuması 30-45 dakika alır. Tam soğuduktan sonra, sertlik testi yapılmalıdır. Çok sert parçalar, pişirme süresinin fazla olduğunun işaretidir; bu durumlarda sonraki batch için 2-3 dakika kısa pişirmek yeterlidir.
Depolama, hermetik kapaklı cam kavanozlarda, oda sıcaklığında yapılmalıdır. Doğru şartlarda saklanan nohut ve mercimek atıştırmalıkları, 3-4 hafta taze kalır. Nem sorununu önlemek için, kurutulmuş fasulye çekirdeği veya puf pirinç, kavanozun tabanına yerleştirilebilir.
Mercimek nohut şekil verme yöntemi, tekrar edilebilir, ölçülebilir ve özelleştirilebilir bir atıştırmalık hazırlama tekniğidir. Temel ilkelere uyulduğunda, görünüm ve lezzet bakımından tutarlı sonuçlar elde edilir. Deney ve pratik, bu teknikte ustalığın anahtarıdır.